Dalcroze

Ter aanvulling op het artikel in Arco nog wat extra achtergrondinformatie over Dalcroze Eeurythmics.

Componist en muziekpedagoog Emile Jaques-Dalcroze (‘Dalcroze’) was na zijn studie bij Anton Bruckner werkzaam als docent harmonieleer aan het conservatorium van Genève. Daar merkte hij dat het innerlijk gehoor en de muzikaliteit van zijn studenten nogal wat te wensen overlieten. Hij observeerde hen terwijl zij muziek maakten en naar muziek luisterden. Toen hij zag dat ze instinctief mee bewogen of met een voet tikten, ontstond het idee dat het lichaam zelf een rol zou kunnen gaan spelen als vertolker van gevoelens.

Dalcroze ontwierp vervolgens zijn Gymnastique Rhythmique ofwel Eurhythmics (niet te verwarren met de euritmie van de antroposofie) om de muzikaliteit zo breed mogelijk te kunnen ontwikkelen. Hierbij is lopen het uitgangspunt om verbanden te maken tussen de muziek, emoties en het lichaam. Elk muzikaal concept leer je aan door het eerst te ervaren via bewegingen. Ritmiek, solfège en improvisatie zijn de drie muzikale pijlers.

Het Jaques-Dalcroze Instituut in Hellerau (Duitsland) trok de aandacht van docenten, dansers en andere kunstenaars in vele landen, onder wie Alma Mahler, Franz Kafka, Rainer Maria Rilke, Oskar Kokoschka en Sergei Rachmaninov. In haar boek ‘Ondanks de zwaartekracht’ schrijft Suzanna Jansen:

“Razendsnel groeide Hellerau uit tot een magneet voor avant-garde artiesten uit heel Europa. Tijdens de festivals in 1912 en 1913 voerden de gymnasten grootse schouwspelen op. Ze droegen eenvoudige zwarte tricots die niets uitdrukten, hun bewegingen waren ontdaan van spektakel- kunstjes en pantomime: zij vertolkten het ritme, de puls van het leven, niet een verhaaltje. (…) Zonderde franje van japonnen en clichévertellingen konden de danseressen en dansers de pure emotieuitdrukken die iedereen in deze chaotische tijd beving”.

Door het grote succes ontstonden niet alleen overal in Europa maar ook in Azië en Amerika scholen waar gediplomeerde docenten de methode Dalcroze onderwezen.

Ga naar actuele artikelen